Engelli Araç ÖTV İstisnası 2026: Şartlar, Limit ve Başvuru

2026'da ÖTV istisnasıyla alınabilecek aracın vergiler dâhil fiyatı 2.873.900 TL'yi aşamıyor. Ancak asıl kritik konu limit değil; yerli katkı oranı şartı ve sıkça karıştırılan "5 yıl mı, 10 yıl mı?" sorusu.

Giriş

Türkiye'de sıfır otomobil fiyatının önemli bir bölümünü vergiler oluşturuyor. Bu tablonun içinde engelli vatandaşlara tanınan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) istisnası, bir aracın etiket fiyatını yüz binlerce lira aşağı çekebiliyor.

Ancak 2026, bu uygulamanın son yıllardaki en hareketli dönemi oldu. Üst limit yükseldi, yerli üretim şartının nasıl hesaplanacağı tartışıldı ve Anayasa Mahkemesi kararı sonrası kapsam yeniden çizildi.

Bu rehberde 2026 için geçerli olan şartları, limitleri, başvuru adımlarını ve uygulamada en sık karşılaşılan sorunları resmî kaynaklara dayanarak ele alıyoruz. Yazı boyunca kullanılan tüm tutarlar Türk Lirası cinsindendir ve Ağustos 2026 verilerine dayanır.

2026 ÖTV İstisnası Üst Limiti Ne Kadar?

31 Aralık 2025 tarihli ve 33124 (5. Mükerrer) sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 16 Seri No.lu Tebliğ ile, Özel Tüketim Vergisi (II) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliği'ndeki "2.290.200 TL" ibareleri "2.873.900 TL" olarak değiştirildi ve düzenleme 1 Ocak 2026'da yürürlüğe girdi.

Bu artış, 2026 yılı için tespit edilen %43,93'lük yeniden değerleme oranının uygulanmasıyla hesaplandı.

Burada dikkat edilmesi gereken bir nokta var: bazı haber sitelerinde limit 2.873.972 TL olarak geçiyor. Resmî Gazete metnindeki tutar ise 2.873.900 TL. İki rakam arasındaki 72 liralık fark küçük görünse de, fiyatı limitin hemen altına konumlanmış bir araçta belirleyici olabilir. Bayi teyidi alırken resmî tutarı esas almanız daha güvenlidir.

Limit; aracın ÖTV ve diğer tüm vergiler dâhil bedelini ifade eder. Yani "ÖTV'siz fiyat" değil, istisna olmasaydı ödenecek olan anahtar teslim fiyat karşılaştırılır. Metalik boya, cam tavan, jant veya teknoloji paketi gibi fabrika çıkışlı opsiyonlar bu bedeli yükseltebilir ve aracı limitin dışına çıkarabilir.

Kimler Yararlanabilir? Üç Ayrı Grup

2026 itibarıyla istisnadan yararlanan gruplar üçe ayrılıyor. Hangi gruba girdiğiniz, aracı kimin kullanabileceğini ve tertibat gerekip gerekmediğini doğrudan belirliyor.

1. Engellilik derecesi %90 ve üzeri olanlar

Bu grupta aracın özel tertibatlı olması ve engelli bireyin aracı bizzat kullanması şartı aranmaz. Engellilik oranı yüzde 90 veya üzerinde olan kişilerin kendi adlarına kayıtlı araçları için özel tertibat şartı olmadan MTV istisnası da uygulanabilir. Sürücü belgesi şartı da bulunmaz.

Uygulamada en yaygın kullanılan yol budur. Çocuğu adına araç alan aileler de genellikle bu kapsamdadır.

2. Engellilik derecesi %90'ın altında olup özel tertibat yaptıranlar

Bu grupta iki şart birlikte aranır: aracın hareket ettirici aksamında (debriyaj, fren, gaz pedalı, vites kolu) engel durumuna uygun sabit tertibat bulunması ve aracın engelli birey tarafından bizzat kullanılması.

Sürücü belgesinde engel durumuna uygun kısıtlama kodlarının yer alması gerekir. Sağlık kurulu raporunun da kişinin yalnızca özel tertibatlı araç kullanabileceğine dair değerlendirmeyi içermesi beklenir.

Önemli bir ayrıntı: otomatik vitesli olmak tek başına "özel tertibatlı" saymaya yetmez. Ancak manuel vitesli bir aracı vites kolu veya debriyaj pedalındaki tertibat olmadan kullanamayacak durumdaki kişiler için otomatik vitesli araçlar özel tertibatlı kabul edilebilir.

3. Ortopedik engel oranı %40 ve üzeri olup sürücü belgesi alamayanlar (yeni)

2026'nın en önemli değişikliği bu grupta. Anayasa Mahkemesi, engellilik oranı %90'ın altında olanlardan yalnızca özel tertibat yaptırarak aracı bizzat kullanabilecek durumda olanların istisnadan yararlanmasını öngören kuralı Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti.

Bunun üzerine 17 Nisan 2026'da yayımlanan 7577 sayılı Kanun ile ÖTV Kanunu'nun 7. maddesi yeniden düzenlendi; uygulama esasları ise 22 Nisan 2026 tarihli ve 33232 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 17 Seri No.lu Tebliğ ile netleştirildi.

Buna göre engel oranı %40 ve üzerindeki ortopedik engellilerden, bu engelleri nedeniyle haklarında sürücü belgesi alamayacağına karar verilenlerin araç alımı da ÖTV'den istisna hâle geldi.

Bu grupta iki nokta özellikle karıştırılıyor:

• Tebliğ yalnızca Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe atıf yaptığı ve sürücü belgesi 18 yaş üzeri için söz konusu olduğu için, bu istisnadan 18 yaş altındakiler yararlanamaz; ayrıca istisnayla alınan aracı engelli kişinin kendisi kullanamaz.
• Raporda "sürücü olabilir" ya da "özel tertibatlı araç kullanabilir" ifadesi varsa, kişi bu yeni grubun değil, ikinci grubun kapsamına girer.

Yerli Katkı Oranı Şartı: 2026'nın En Tartışmalı Başlığı

27 Aralık 2024 tarihli ve 32765 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7537 sayılı Kanun'un 12. maddesiyle, engellilerin istisnadan yararlanarak satın alacakları araçların yerli katkı oranının en az %40 olması şartı getirildi; Cumhurbaşkanı'na bu oranı yarısına kadar indirme ve iki katına kadar artırma yetkisi tanındı.

Bu şart, kapsama giren model havuzunu ciddi biçimde daralttı. 2026'nın ilk aylarında ise uygulamada bir tıkanma yaşandı. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, 25 Ocak 2025 tarihli Yerli Malı Tebliği'ne eklenen geçici madde ile otomotiv sektöründe nihai ürünün yerli katkı oranı hesaplamasında 1 Temmuz 2026 tarihine kadar tebliğ hükümlerinin uygulanmayacağını duyurdu. Gerekçe, yerli katkı oranı belgelerinin zamanında temin edilememesi nedeniyle bayilerde teslimatların durması ve hak sahiplerinin bekletilmesiydi.

Burada bir yanlış anlaşılmayı düzeltmekte fayda var. Bu düzenleme, kanundaki %40'lık yerlilik şartını ortadan kaldırmadı; yeni hesaplama yönteminin uygulanmasını geçici olarak erteledi. Bakanlık duyurusunda, kamu kurumları ve engelli vatandaşların araç alımlarında ilan edilen "Motorlu Araçlar Yerli Katkı Oranları Beyan Listesi"ndeki oranların esas alınmaya devam ettiği belirtildi. Buna rağmen bazı yayınlar bu dönemi "tüm ithal araçlar da alınabilir" şeklinde aktardı.

Geçiş süresi 1 Temmuz 2026'da doldu. Ağustos 2026 itibarıyla piyasadaki uygulama, %40 yerli katkı şartının yeniden belirleyici olduğu yönünde. Ancak bu konudaki kaynaklar tam olarak örtüşmüyor; araç seçmeden önce Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın güncel beyan listesinden model, motor, şanzıman ve donanım bazında teyit almanız gerekiyor. Aynı modelin bir versiyonu şartı sağlarken diğeri sağlamayabiliyor.

5 Yıl mı, 10 Yıl mı? En Çok Karıştırılan Konu

Bu iki süre farklı şeyleri ifade ediyor ve karıştırılması ciddi vergi yüküne yol açabiliyor.

10 yıl — yeniden yararlanma süresi. 7537 sayılı Kanun ile istisnadan yararlanma sıklığı 5 yıldan 10 yıla çıkarıldı. Yani yeni bir ÖTV'siz araç alabilmek için ilk iktisap tarihinden itibaren 10 yıl geçmesi gerekiyor.

5 yıl — satış/devirde ÖTV aranma süresi. 7537 sayılı Kanunla 27.12.2024 itibarıyla on yıla çıkarılan süre, istisnadan yeniden yararlanma süresidir; istisna kapsamında alınan taşıtın ilk iktisap tarihinden itibaren beş yıl geçmeden satışı veya devrinde ÖTV aranmasına ilişkin kuralda değişiklik yapılmamıştır.

Pratik karşılığı şu: aracı 5 yıl sonra ÖTV ödemeden satabilirsiniz, ancak yerine yeni bir ÖTV'siz araç almanız için 10 yılın dolması gerekir. Ayrıca istisnayla alınmış bir taşıtın beş yıl geçmeden başka bir engelli bireye satışında da, alıcı tarafından tescil işleminden önce ÖTV ödenmesi gerekir.

Araç beş yıl dolmadan sel, heyelan, yangın veya kaza sonucu kullanılamaz hâle gelirse (pert), yeni araç alımında ÖTV ödenmesi gerekmez.

Aracı Kimler Kullanabilir?

4 Aralık 2024 tarihli Karayolları Trafik Yönetmeliği değişikliği bu konuyu netleştirdi ve uygulamada en çok soru alan başlıklardan biri hâline geldi.

Tescil kayıtlarına işlenen şerhe göre araç; sahibi engelli kişinin eşi, aynı il sınırlarında ikamet eden birinci derece kan ve kayın hısımları, kardeşleri, vasisi veya noterce düzenlenmiş iş akdine bağlı olarak istihdam edilen bir sürücü arasından tescil kayıtlarına işlenen en fazla iki kişi tarafından kullanılabilir. Vergi dairesi müdürlüklerince alınan taahhütnamedeki bu kişilerin kimlik bilgileri tescil kayıtlarına işlenir.

Şerhi taşıyan araçların, kayıtta belirtilen kişiler dışındakilerce ve istisnadan yararlanan engelli araçta olmaksızın kullanıldığının tespiti hâlinde, ilgili yer defterdarlığına bildirim yapılır.

Özel tertibatlı araçlarda ise kural daha dar: araç, engelli birey tarafından bizzat kullanılmak üzere alınır.

Başvuru Adımları

Süreç, çoğu kişinin sandığının aksine vergi dairesine bireysel başvuruyla değil, bayi üzerinden yürüyor.

1. Sağlık kurulu raporu alın. Yetkili bir sağlık kuruluşundan güncel engelli sağlık kurulu raporu (18 yaş altı için ÇÖZGER) temin edilir. Raporun içeriği, hangi gruba gireceğinizi belirler.
2. Gerekiyorsa sürücü belgesi ve tertibat işlemlerini tamamlayın. %90 altı tertibatlı grupta kısıtlama kodlu ehliyet ve TSE onaylı teknik belge aranır.
3. İstisna hakkınızı sorgulatın. Bayiler, alıcının daha önce istisnadan yararlanıp yararlanmadığını Gelir İdaresi Başkanlığı'nın internet vergi dairesi üzerindeki "Engellilik İstisnası Bilgileri" bölümünden sorgulayabilir.
4. Aracı seçin ve limit-yerlilik teyidi alın. Vergiler dâhil fiyatın 2.873.900 TL'nin altında kaldığını ve versiyonun yerli katkı şartını sağladığını yazılı olarak isteyin.
5. Bayi vergi dairesi işlemlerini yürütsün. ÖTV mükellefi olan bayi, faturayı ÖTV'siz düzenler ve rapor ile fatura örneğini vergi dairesine iletir. Vergi dairesince "ÖTV Ödeme Belgesi" düzenlenir.
6. Tescili yaptırın. Araç engelli birey adına tescil edilir, şerhler işlenir ve MTV istisnası için ilgili vergi dairesine başvurulur.

Zamanlama açısından iki nokta önemli: rapor süreli ise, süresinin bitimine altı aydan az kalmamış olması beklenir. Ayrıca ödemeyi yapmadan önce yerlilik ve limit teyidini yazılı almak, sonradan yaşanabilecek fiyat farkı tartışmalarını büyük ölçüde önler.

Türkiye'de Fiyat ve Model Seçenekleri

Yerlilik şartı, kapsamı Türkiye'de üretilen modeller etrafında yoğunlaştırdı. Ağustos 2026 itibarıyla derlediğimiz ÖTV muafiyetli araçlar listesinde 5 markadan (Fiat, Hyundai, Renault, Togg, Toyota) toplam 70 versiyon yer alıyor ve bunların 57'si muafiyet şartlarını sağlıyor. ÖTV'siz fiyatlar 783.400 TL'den başlıyor.

Aşağıdaki tabloda, her markanın muafiyete uygun en düşük fiyatlı versiyonunu bir arada bulabilirsiniz. "Muafiyet kazancı" sütunu, normal anahtar teslim fiyat ile ÖTV'siz fiyat arasındaki farkı gösterir.

Fiat'ın engelli fiyat listesi doğrudan ÖTV'siz tutar üzerinden yayımlandığı için normal fiyat karşılaştırması bu modelde aynı biçimde yapılamıyor.

Tablo, istisnanın büyüklüğünün araca göre nasıl değiştiğini net biçimde gösteriyor. Toyota Corolla'da kazanç 1 milyon TL'yi aşarken, elektrikli Togg modellerinde 380.000 TL civarında kalıyor. Bunun nedeni basit: elektrikli otomobillerde ÖTV oranı içten yanmalı motorlulara göre çok daha düşük, dolayısıyla muaf kalınan tutar da küçülüyor.

İki sınırlama liste üzerinde açıkça görülüyor. Birincisi fiyat limiti: Togg T10X ve T10F'in 3,2 milyon TL bandındaki 4More versiyonları ile Toyota Corolla'nın üst donanımları 2.873.900 TL sınırını aştığı için kapsam dışında kalıyor. İkincisi yerlilik: Toyota Corolla Cross ve Corolla Hatchback Hybrid versiyonları, fiyatı limitin altında olsa dahi yerli katkı şartını sağlamadığı için listede "uygun değil" olarak işaretleniyor. Bu, %40 şartının Ağustos 2026 itibarıyla fiilen belirleyici olduğunu gösteriyor.

Egea tarafında ek bir gündem daha var: modelin üretimi 30 Haziran 2026'da sona erdi ve bayilerde yalnızca stok araçlar kaldı. Alternatifleri değerlendirmek isteyenler için hazırladığımız Fiat Egea üretimi bitti, yerine ne alınır başlıklı rehber yol gösterici olabilir. Donanım paketlerini karşılaştırmak isteyenler ise Fiat Egea donanım ve paket özellikleri broşürüne göz atabilir.

İstisnanın büyüklüğünün aracın motor hacmine ve matrahına göre neden bu kadar değiştiğini merak ediyorsanız, 2026 ÖTV dilimleri yazımız hesaplama mantığını adım adım anlatıyor. Özetle 1600 cc altındaki araçlarda oranlar matraha göre %45 ile %80 arasında değişiyor; 1600-2000 cc aralığında %130-%150 seviyelerine çıkıyor. Bu nedenle küçük motorlu bir araçta kazanılan tutar ile üst segment bir araçta kazanılan tutar birbirinden çok farklı oluyor.

ÖTV Dışındaki Avantajlar

MTV istisnası. 197 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (c) bendi uyarınca, engellilik dereceleri %90 ve daha fazla olanların adlarına kayıtlı taşıtlar ile diğer engellilerin adlarına kayıtlı olan ve durumlarına uygun hâle getirilmiş özel tertibatlı taşıtlar motorlu taşıtlar vergisinden istisnadır. Yeni oluşturulan %40 ortopedik grup için MTV istisnasının nasıl uygulanacağı konusunda kaynaklar tam olarak birleşmiyor; bazı yayınlar MTV muafiyetinin de geçerli olduğunu belirtiyor. Bu konuda bağlı bulunduğunuz vergi dairesinden teyit almanız yerinde olur.

Trafik sigortasında indirim. SEDDK, engelli bireylere zorunlu trafik sigortası primlerinde %20'ye varan ek indirim hakkı tanıyan düzenlemeyi 1 Şubat 2026 itibarıyla yürürlüğe koydu; Ulusal Engelli Veri Sistemine kayıtlı araç sahipleri hasarsızlık basamağına göre bu indirimden yararlanıyor. 24 Şubat 2026 tarihli 2026/5 sayılı Genelge ile de, Ulusal Engelli Veri Sisteminde sorgulama yapılamayan durumlarda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığınca verilen kimlik kartının ibrazı hâlinde indirim uygulanmasının önü açıldı. Bu düzenleme yalnızca zorunlu trafik sigortasını kapsıyor; kasko poliçeleri kapsam dışında.

KDV muafiyeti yok. İstisna yalnızca ÖTV içindir. Araç bedeli üzerinden KDV ödenmeye devam edilir. Bu, uygulamada en sık yaşanan beklenti farklarından biridir.

İthalatta durum. Yurt dışından engelli muafiyeti kapsamında ithal edilen araçlarda, ÖTV ve KDV dâhil gümrük vergilerine ilişkin istisna uygulanmasaydı belirlenecek gümrüklenmiş değeri 2026 için 2.873.900 TL'yi aşanlar ÖTV istisnasından yararlanamıyor.

Sık Sorulan Sorular (SSS)

2026'da ÖTV'siz araç limiti tam olarak kaç TL? Resmî Gazete'de yayımlanan tutar 2.873.900 TL'dir ve bu, vergiler dâhil satış bedelini ifade eder. Bazı kaynaklarda geçen 2.873.972 TL rakamı tebliğ metniyle örtüşmemektedir.

%40 engelli raporum var, ÖTV'siz araç alabilir miyim? Tek başına %40 oranı yeterli değildir. Ya engelinize uygun hareket ettirici özel tertibat yaptırıp aracı bizzat kullanmanız ya da ortopedik engel oranınızın %40 ve üzeri olup bu nedenle sürücü belgesi alamayacağınızın raporla belgelenmesi gerekir.

Aracı 5 yıl sonra satabilir miyim? Evet, ilk iktisap tarihinden itibaren 5 yıl geçtikten sonra ÖTV ödemeden satabilirsiniz. Ancak yeni bir ÖTV'siz araç alma hakkınız 10 yıl dolmadan doğmaz.

ÇÖZGER raporlu çocuğum adına araç alabilir miyim? ÇÖZGER raporunda "Özel Koşul Gereksinimi Vardır (ÖKGV)" ibaresi bulunan çocuklar için diğer şartların da sağlanması hâlinde istisna değerlendirilebilir. İşlemler veli veya kanuni temsilci tarafından yürütülür. Yeni oluşturulan %40 ortopedik grup ise 18 yaş altını kapsamamaktadır.

İstisnayla alınan aracı eşim veya kardeşim kullanabilir mi? %90 ve üzeri grupta, tescil kayıtlarına işlenen en fazla iki kişi (eş, aynı ilde ikamet eden birinci derece kan ve kayın hısımları, kardeşler, vasi veya noter sözleşmeli sürücü) kullanabilir. Özel tertibatlı araçlarda ise araç engelli birey tarafından bizzat kullanılır.

Hangi araçlar kapsamda? İthal model alabilir miyim? Kanundaki %40 yerli katkı oranı şartı nedeniyle kapsam ağırlıklı olarak Türkiye'de üretilen modellerden oluşuyor. Hesaplama yöntemine ilişkin geçiş düzenlemesi 1 Temmuz 2026'da sona erdiği için, seçtiğiniz versiyonun güncel yerli katkı oranını Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı beyan listesinden teyit ettirin.

KDV de ödemeyecek miyim? Hayır, istisna yalnızca ÖTV'yi kapsar. Araç bedeli üzerinden KDV ödenir. MTV istisnası ise ayrı bir düzenlemedir ve şartları sağlandığında uygulanır.

Sonuç ve Değerlendirme

2026'da engelli araç alımında ÖTV istisnası, yaklaşık 600.000 TL'ye varan somut bir avantaj sunmaya devam ediyor. Ancak uygulama, birkaç yıl öncesine göre çok daha fazla teyit gerektiriyor.

Karar verirken üç kontrolü mutlaka yapın: aracın vergiler dâhil fiyatı 2.873.900 TL'nin altında mı, seçtiğiniz versiyon yerli katkı şartını sağlıyor mu ve raporunuz hangi gruba giriyor? Bu üç sorunun yanıtı, sürecin tamamını belirliyor.

Kimler için uygun bir yol? %90 ve üzeri raporu olan ve aile içinde düzenli araç kullanımı ihtiyacı bulunanlar için istisna, sıfır araç sahibi olmanın en erişilebilir yolu. Özel tertibat gerektiren kullanıcılar için ise araç seçimi, tertibat uyumu nedeniyle daha dar bir havuzda gerçekleşiyor. Ortopedik engeli nedeniyle ehliyet alamayan bireyler açısından ise 2026, uzun süredir beklenen bir kapının açıldığı yıl oldu.

Son olarak, 10 yıl kuralı nedeniyle bu hakkın kullanımı artık uzun vadeli bir karar. Aracı bugünkü ihtiyaca göre değil, önümüzdeki on yılın kullanım profiline göre seçmek daha doğru bir yaklaşım olacaktır.

---

Bu içerik araclo.com için hazırlanmıştır. Yazıdaki kullanıcı deneyimleri bireysel geri bildirimlere dayanmakta olup her aracı veya her bayi deneyimini temsil etmeyebilir. Mevzuat tutarları ve uygulama esasları değişebildiğinden, güncel fiyat, donanım ve kampanya bilgileri için yetkili bayilere; vergi ve istisna işlemleri için bağlı bulunduğunuz vergi dairesine başvurunuz.